OFE – likwidacja

W dniu 17 marca 2021 roku odbyło się pierwsze czytanie projektu ustawy o zmianie niektórych ustaw w związku z przeniesieniem środków z OFE na IKE+. Proces legislacyjny powinien zakończyć się w maju 2021 roku, tak aby ustawa weszła w życie od czerwca 2021 roku. Zgodnie z planem, proces likwidacji otwartych funduszy emerytalnych (OFE) powinien się rozpocząć w czerwcu 2021 roku, a zakończyć w lutym 2022 roku.

 

Ustawa docelowo powinna wejść w życie (z pewnymi wyjątkami) z dniem 1 czerwca 2021 roku. Po całkowitym zakończeniu procesu likwidacji OFE (w dniu 28 stycznia 2022 roku), produkt ten ma przestać istnieć, a docelowy kształt polskiego systemu emerytalnego będzie następujący:

 

  • I filarze będzie:
    • Fundusz Ubezpieczeń Społecznych (FUS) 
      zarządzany przez Zakład Ubezpieczeń Społecznych (ZUS), w którym będą gromadzone środki na emeryturę wypłacaną z systemu powszechnego

 

  • II filarze znajdą się organizowane przez pracodawców formy grupowego oszczędzania na przyszłość:
    • Pracownicze Programy Emerytalne (PPE) 
    • Pracownicze Plany Kapitałowe (PPK),
      które w latach 2019-2021 roku powinny zostać utworzone przez większość pracodawców w Polsce

 

  • III filarze znajdą się indywidualne formy oszczędzania na emeryturę, takie jak:
    • Indywidualne Konta Emerytalne (IKE)
    • Indywidualne Konta Emerytalne Plus (IKE+)
    • Indywidualne Konta Zabezpieczenia Emerytalnego (IKZE)
    • i projektowane Ogólnoeuropejskie Indywidualne Produkty Emerytalne (OIPE)
      (powinny się pojawić jeszcze w 2021 roku)

 

 

 

Główny cel planowanej reformy to likwidacja OFE i przeniesienie zgromadzonych tam aktywów na IKE+ albo do ZUS-u.

 

Domyślnym rozwiązaniem ma być przeniesienie środków na IKE+, co będzie wiązało się z pomniejszeniem zgromadzonego kapitału o 15% tzw. opłaty przekształceniowej. Członkowie OFE, którzy zdecydują się na transfer środków na IKE+, kosztem 15% opłaty przekształceniowej zagwarantują sobie dziedziczenie środków, a także to, że będą one nadal inwestowane na rynku kapitałowym.

 

Osoby, które będą chciały dokonać transferu środków do ZUS, między 1 czerwca 2021 roku a 2 sierpnia 2021 roku będą musiały złożyć odpowiedni wniosek, na mocy którego ich środki zostaną przetransferowane do ZUS-u. Środki te zostaną zapisane na koncie ubezpieczonego prowadzonym przez ZUS. W tym przypadku nie będzie żadnych potrąceń z kwoty przekazanej do ZUS, ale środki te nie będą również podlegały dziedziczeniu. Powyższe oznacza, że osoby, które umrą przed przejściem na emeryturę, nie skorzystają ze środków zgromadzonych obecnie przez nich w OFE.

 

Projekt ustawy o likwidacji OFE zakłada, że powszechne towarzystwa emerytalne (PTE), zarządzające obecnie OFE, przekształcą się w towarzystwa funduszy inwestycyjnych (TFI), zaś OFE staną się specjalistycznymi funduszami inwestycyjnymi otwartymi (SFIO). Oznacza to, że formalnie przestaną funkcjonować PTE, co będzie miało również znaczenie organizacyjne dla pracodawców posiadających PPK w PTE.

 

W obecnym stanie prawnym przy wypłacie środków, które zostaną przeniesione z OFE na IKE+, ustawodawca przyjął, że nie będą dokonywane inne potrącenia niż 15% opłata przekształceniowa, nie powinny być potrącane żadne inne kwoty, w tym np. podatki. Natomiast środki, które trafią do ZUS-u, w przyszłości będą podlegały opodatkowaniu przy wypłacie 17% albo 32% podatkiem dochodowym, w zależności od tego, w której skali podatkowej znajdzie się emeryt. W przypadku IKE+ nie można wykluczyć, że środki zostaną więcej niż jeden raz obciążone potrąceniami. Natomiast w przypadku przekazania środków do ZUS-u, ustawa o likwidacji OFE zakłada, że będą one opodatkowane tylko po faktycznym przejściu na emeryturę. Środki z IKE+ będzie można wypłacić jednorazowo lub ratalnie, natomiast środki które trafią do ZUS-u będą wypłacane razem z emeryturą i będą stanowiły podstawę wyliczenia świadczenia z pierwszego filaru.

 

 

Stan prawny na 31.03.2021


Webinar: IKE+ czy ZUS? Co wybrać zamiast OFE?

 


IKE+ czy ZUS – co wybrać po likwidacji OFE?
Ekspertyza Instytutu Emerytalnego

                                                                                                               

 

 

IKE+ czy ZUS? Co zamiast OFE?
Poradnik dla pracodawców i pracowników